College legt bezuinigingsscenario voor aan raad: meer samen doen

In dit scenario verandert de manier waarop voorzieningen worden georganiseerd: gemeente en samenleving gaan meer samen doen. De gemeente blijft verantwoordelijk voor de hoofdlijnen en blijft betrokken. Inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties krijgen meer ruimte om mee te denken, bij te dragen en zelf initiatieven te organiseren.

Startpunt voor verdere gesprekken

Het gevraagde raadsbesluit gaat om het vaststellen van een richting. Het is nadrukkelijk een startpunt voor verdere gesprekken met de samenleving. Het gaat nog niet om definitieve besluiten over afzonderlijke maatregelen of voorzieningen. De gemeenteraad neemt naar verwachting op donderdag 9 juli een besluit hierover bij de bespreking van de Kadernota 2027. Dan wordt bepaald of dit scenario verder wordt uitgewerkt. Als dat zo is, werkt de gemeente de komende jaren stap voor stap de keuzes verder uit. Dat gebeurt samen met betrokken organisaties en de samenleving.

Drie scenario’s 

In het rapport Samen Keuzes Maken: Koers kiezen is noodzakelijk, koers houden doorslaggevend zijn drie scenario’s uitgewerkt. Dat zijn een basis-, tussen- en maximaal scenario. Daarmee is in beeld gebracht hoe de gemeente haar taken en voorzieningen in de toekomst kan organiseren. De gemeentelijke organisatie heeft hier de afgelopen periode hard aan gewerkt. Het resultaat ligt nu voor bij de gemeenteraad.

In het basisscenario voert de gemeente alleen nog wettelijke taken uit. In het maximale scenario blijven zoveel mogelijk voorzieningen behouden, maar zijn forse belastingverhogingen nodig. Het tussenscenario zit daar tussenin. De gemeente blijft betrokken en zichtbaar. Wel kijkt ze per onderwerp kritischer wat zij zelf doet en wat samen met inwoners, ondernemers en organisaties kan worden opgepakt. Uitgangspunt is het behouden van leefbare dorpen waarin mensen elkaar kunnen ontmoeten en mee kunnen doen. Tegelijk komt er meer ruimte voor initiatieven uit de samenleving. 

Mogelijke maatregelen 

In het tussenscenario staan ook ingrijpende bezuinigingsvoorstellen voor de toekomst. Dat betekent niet dat alles wordt ingevoerd, het is juist het startpunt om verder in gesprek te gaan. Duidelijk is wel dat er ingrepen nodig zijn voor de toekomst. Denk aan:

• Verkoop watertoren of ander historisch gemeentelijk vastgoed zoals het fort Prins Frederik. Dat gebeurt alleen als dat kansrijk is en verkoop maatschappelijke meerwaarde heeft​;
• Concentreren buitensportaccommodaties, bijvoorbeeld minder voetbalvelden; 
• Clustering en efficiënt gebruik van accommodaties, bijvoorbeeld een combinatie van sportkantine, buurthuis en huisarts.
• Verhogen gemeentelijke belastingen. 

Grote tekorten

De ingrepen zijn nodig. Doet de gemeente niets? Dan heeft de gemeente in 2030 een tekort van ongeveer € 10 miljoen euro. Dat loopt op naar € 16 miljoen euro per jaar in 2040. Op een totale begroting van ongeveer 200 miljoen euro lijkt dat te overzien. In de praktijk is dat niet zo. Slechts 30 tot 40 miljoen euro per jaar is echt vrij te besteden. De rest ligt al vast. Een eerdere bezuinigingsronde heeft al iets opgeleverd, maar onvoldoende. 

De tekorten ontstaan door meerdere oorzaken. De gemeente krijgt minder geld van het Rijk. Tegelijk komen er meer taken bij, zonder voldoende budget. Ook zijn er grote investeringen nodig, bijvoorbeeld voor schoolgebouwen, havens, woningbouw en de openbare ruimte. De gemeente houdt ook rekening met demografische ontwikkelingen: meer ouderen, minder jongeren. 

Daarnaast kent Goeree-Overflakkee in alle 14 dorpen veel voorzieningen, zoals sportvelden, buurthuizen en scholen. Sinds de fusie in 2013 is het voorzieningenniveau grotendeels gelijk gebleven. Tegelijk is nooit breed onderzocht wat een gemeente met ruim 50.000 inwoners op de lange termijn nodig heeft. Het is onmogelijk om alle voorzieningen in stand te houden. 

Kijk voor meer informatie op de speciale pagina over de noodzaak van bezuinigingen.