Geschiedenis Van Pallandtpolder

Het ontstaan van de Van Pallandtpolder valt terug te voeren op de opkomst van de zandplaat ‘Flakkee’, welke in de achttiende eeuw opkwam voor de haven van Middelharnis. Deze plaat werd van west naar oost doorkruist door het Zuiddiep.

In 1808 werd het oostelijke gedeelte van de zandplaat, ten zuiden van het Zuiddiep, ingepolderd als de Oostplaat Flakkee. Het gedeelte ten noorden van het Zuiddiep – die op dat moment al verzand was – was eigendom van de Grafelijkheid en werd ongemoeid gelaten. Na de Franse Tijd werden deze gorzen door de Domeinen verkocht aan particulieren. Deze polderden de gorzen in en noemden de nieuwe polder de Van Pallandtpolder, naar één van de grondeigenaren.1

In 1894 werd de NV Maatschappij tot Exploitatie van den Van Pallandtpolder opgericht.2 Uit het archief van de NV blijkt dat de toestand van de Van Pallandtpolder aanvankelijk slecht was, onder meer als gevolg van een slechte uitwatering, wat leidde tot onvoldoende oogsten. Na de nodige verbeteringen en een “gewijzigde bouworde met invoeging van veehouderij” groeide de opbrengst van de polder echter en kwamen de opbrengsten “verre boven het gemiddelde in de omgeving”. Aardappelen vormde het hoofdgewas van de NV, maar ook uien, bieten, erwten en tarwe werden in de polder verbouwd.3 Later worden er in de Van Pallandtpolder ook gladiolen geteeld.4 Begin twintigste eeuw wordt overigens een deel van de Van Pallandtpolder onteigend door Rijkswaterstaat in verband met de aanleg van de tram en de tramhaven.5 Op 1 februari 1953 brak de buitendijk van de Van Pallandtpolder tijdens de watersnoodramp, waardoor de polder volstroomde. Pas op 19 maart 1953 viel de polder weer droog.

In oktober 1919 wordt in de Van Pallandtpolder een tweedaags “vliegfeest” georganiseerd. Er zijn demonstraties met oorlogsvliegtuigen en tegen betaling van 25 gulden kunnen mensen tien minuten meevliegen. Iets later, in november 1919 zijn er zelfs plannen om een klein vliegveld aan te leggen in de Van Pallandtpolder ten behoeve van lijnvluchten van de Koninklijke Luchtverkeer-Maatschappij voor Nederland en Koloniën (de voorloper van de KLM) tussen Rotterdam en Zeeuws-Vlaanderen, met tussenstops op alle tussenliggende eilanden.6

Zestig jaar later, in 1990, laat de Energie Maatschappij Goeree-Overflakkee (EMGO) onderzoek doen naar het plaatsen van veertien windmolens in de Van Pallandtpolder.7 In 2004 wordt een begin gemaakt met de transformatie van delen van de polder van landbouwgrond naar natte natuur. Daartoe had het Rijk de landbouwgronden in de Van Pallandtpolder aangekocht van agrarisch bedrijf De Winter. De transformatie van deze gronden naar natuur was noodzakelijk als compenserende maatregel voor het afsluiten van de Haringvlietsluizen. Toen het Rijk besloot de Haringvlietsluizen niet af te sluiten maar op een kier te zetten was zoveel natuurcompensatie niet meer nodig. Nog slechts een deel van de gronden in de Van Pallandtpolder werd natuur én er werd een zoetwaterkanaal aangelegd vanwege het zogenaamde Kierbesluit. De landbouwgronden werden in beheer genomen door het Bureau Beheer Landbouwgronden van het Rijk. Later kwamen deze zogenoemde BBL-gronden in eigendom van de Provincie Zuid-Holland. In 2015 bood de Provincie de gronden uit de BBL-portefeuille aan de gemeente Goeree-Overflakkee aan. Daaruit ontstond de gebiedsontwikkeling Noordrand, waarvan de Van Pallandtpolder een van de ontwikkellocaties is.


  1. Texeira de Mattos, L.F., De waterkeeringen, waterschappen en polders van Zuid-Holland. Deel X1, p.p. 359-360
  2. Archief NV Maatschappij tot Exploitatie van den Van Pallandtpolder, inv.nr. 4: Afschrift van de oprichtingsakte (1894)
  3. Idem, inv.nr. 2: Verslag van de eerste 40 jaar van de NV opgesteld door de directeur (1933)
  4. Adviesrapport ‘Windpark Van Pallandtpolder’ (1991), p. 10
  5. Archief NV Maatschappij tot Exploitatie van den Van Pallandtpolder, inv.nr. 24: Stukken betreffende de onteigening van gronden t.b.v. de aanleg van de Rijkstramhaven en een tramlijn
  6. Archief gemeente Middelharnis 1585-1931, inv.nr. 1697: V Verzoekschrift van de NV Electro-technische Handelsvereeniging "Vulcanus" om medewerking te verlenen ter realisatie van een vliegveld; en Both, J.C., ‘Vooroorlogse vliegveldplannen’ in De ouwe waerelt 45, p. 21
  7. Adviesrapport ‘Windpark Van Pallandtpolder’ (1991)

Afspraak maken

Contactformulier

Telefoon 14 0187 (alternatief: +31 187 475555)

De gemeente is telefonisch
bereikbaar op
maandag t/m vrijdag
van 08.00 tot 17.00 uur

Adressen

Koningin Julianaweg 45
3241 XB Middelharnis

Postbus 1
3240 AA Middelharnis

Locatie raadsvergaderingen:
Bestuurscentrum Het Rondeel
Dwarsweg 40
3241 LB Middelharnis